Khủng hoảng năng lượng ảnh hưởng tiêu cực đến tiền tệ châu Á

Đồng peso của Philippines vừa chạm mức thấp kỷ lục. Tỷ giá ngày 27.3 là 60 đổi 1 USD. Ngân hàng trung ương nước này đã họp khẩn cấp để thảo luận cách ứng phó. Lãi suất được giữ nguyên và thị trường không phản ứng tích cực.

Ông Toru Nishihama, chuyên gia kinh tế tại viện nghiên cứu Dai-ichi Life chia sẻ: “Duy trì lãi suất sau cuộc họp khẩn cấp, dễ dàng được hiểu là họ chấp nhận sự yếu kém của đồng peso.”

Đồng won của Hàn Quốc giảm 4% so với trước chiến sự bùng phát ngày 28.2, chạm mức thấp nhất trong 17 năm. Ngày 23.3, đồng baht của Thái Lan chạm mức thấp nhất trong 10 tháng.

Đồng yên của Nhật chứng kiến tình trạng bán mạnh, giảm còn 160 đổi 1 USD vào ngày 27.3.

Ngược lại, USD đang được mua vào đáng kể. Chiến sự Trung Đông khiến tính thanh khoản cao của đồng tiền này trở nên hấp dẫn hơn. Chỉ số đô la (USD index), thước đo sức mạnh tổng thể của USD so với các loại tiền tệ chính khác, đã tăng 2%.

Một số đồng tiền khác cũng duy trì sự ổn định. Krone của Na Uy chỉ giảm 1% so với trước chiến sự, xuống 9,6 krone đổi 1 USD. Đô la Canada và đô la Úc lần lượt giảm 1% và 2%, cho thấy sức mạnh so với nhiều tiền tệ châu Á.

Nguyên nhân những xu hướng này bởi giá nhiên liệu tăng. Phần lớn dầu thô chuyển qua eo Hormuz năm 2025 là đến các thị trường châu Á.

Sau khi Mỹ và Israel bắt đầu tấn công Iran, giá dầu WTI có lúc tăng lên 119 USD/thùng, cao nhất từ khi chiến sự Ukraine bùng phát năm 2022. Ngày 27.3, giá dầu WTI ở mức 90 USD/thùng, tăng 40% so với trước xung đột.

Đông Nam Á, nơi chủ yếu nhập ròng dầu thô và khí đốt, chứng kiến đồng nội tệ biến động mạnh. Ngược lại, Canada và Úc, xăng dầu chủ yếu vẫn xuất khẩu ròng.

Duy trì lãi suất cao, do lo ngại giá dầu tăng khiến lạm phát tăng theo, cũng góp phần làm mất giá nhiều loại tiền tệ.

Ông Kota Hirayama, chuyên gia kinh tế tại SMBC Nikko Securities chia sẻ: “Sự khác biệt giữa chính sách tiền tệ ở Đông Nam Á – Đông Á và nơi khác, là lập trường cứng rắn hơn, thúc đẩy hoạt động bán tháo đồng nội tệ.”

Giá năng lượng cao, đang mang lại lợi ích cho nhiều quốc gia giàu tài nguyên. Úc và Canada chứng kiến sự cải thiện cán cân thương mại. Những nước này đang hướng tới việc thắt chặt chính sách tiền tệ. Ngân hàng Trung ương Úc ngày 17.3 tăng thêm 0,25% lãi suất. Kỳ vọng về việc nâng lãi suất ở Canada cũng đang cao. Quốc gia Bắc Mỹ giữ lãi suất ổn định từ mùa thu 2025.

Vương quốc Anh đang trong giai đoạn giảm lãi suất, nhiều người kỳ vọng lãi suất sẽ tăng trở lại, tạo đà cho đồng bảng (pound).

Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) ước tính, nếu tình trạng bất ổn giá nhiên liệu như hiện nay kéo dài 1 năm, tốc độ tăng trưởng của các quốc gia mới nổi tại châu Á sẽ giảm 1,3% trong năm 2026 và 2027. Lạm phát có thể tăng tới 3,2%. Những quốc gia phụ thuộc vào nhập khẩu nhiên liệu, du lịch và kiều hối đặc biệt dễ tổn thương.

(Biên dịch: NVP)